Σαν Σήμερα|27.04.2025 00:00

Το θρυλικό μουσικό κομμάτι του Μπετόβεν «Fur Elise» και το μυστήριο που το περιβάλλει – Ποια ήταν η Elise

Newsroom

Είναι ένα μουσικό κομμάτι-θρύλος: «Fur Elise» έχει ονομαστεί και ο συνθέτης του είναι ο τιτάνας της μουσικής Λούντβιχ βαν Μπετόβεν. Ποια ήταν, όμως η μυστηριώδης Ελίζ που της αφιέρωσε το αριστούργημά του ο γερμανός μουσουργός, που ολοκλήρωσε τη σύνθεσή του μια μέρα σαν σήμερα, 27 Απριλίου του 1810;

Μήπως είναι ένας μύθος ανάμεσα σε τόσους άλλους; Μήπως, τελικά, η Ελίζ ήταν μόνο τέσσερα γράμματα κι όχι ανθρώπινη οντότητα;
Είναι μια από τις πιο διάσημες συνθέσεις της κλασικής μουσικής που κρύβει ένα γοητευτικό μυστήριο. Το μαγευτικό «Fur Elise» του Μπετόβεν έχει παιχτεί από εκατομμύρια παιδιά που μαθαίνουν πιάνο, και οι ιστορικοί-μουσικολόγοι όλα αυτά τα χρόνια προσπάθησαν, μάταια, να βρουν ποια ήταν η «Elise» που ενέπνευσε τον δημιουργό της. Κορυφαίος ερευνητής του έργου και του βίου Μπετόβεν έχει καταλήξει στο συμπέρασμα ότι ποτέ δεν υπήρξε η Ελίζ - ή τουλάχιστον δεν την γνώρισε ο Μπετόβεν.

Η επίσημη ονομασία του κομματιού είναι «Bagatelle No. 25» και ανακαλύφθηκε 40 χρόνια μετά τον θάνατο του συνθέτη· η παρτιτούρα δημοσιεύτηκε μόλις το 1867. Ο άνθρωπος που ανακάλυψε την παρτιτούρα, κάποιος Λούντβιχ Νολ, διέδωσε ότι υπήρχε ιδιόγραφο σημείωμα: «Fur Elise am 27 April [1810] zur Erinnerung von L. v. Bthvn».

Δεν επιβεβαιώθηκε ποτέ το ποια ήταν η «Elise», αν και έχουν αναφερθεί αρκετές από διάφορους μελετητές όλα αυτά τα χρόνια. Κάποια στοιχεία δείχνουν ότι η «Ελίζ» ήταν στενή φίλη του Μπετόβεν και πιθανώς σημαντικό πρόσωπο στη ζωή του. Κάποιος μουσικολόγος έχει υποστηρίξει ότι ο Νολ μετέγραψε λάθος το χειρόγραφο και το αρχικό έργο (μπορεί και να) ονομαζόταν «Fur Therese», αναφορά στην Therese Malfatti von Rohrenbach zu Dezza, φίλη και μαθήτρια του Μπετόβεν στην οποία- υποτίθεται- ότι μουσουργός έκανε πρόταση γάμου το 1810, αλλά εκείνη παντρεύτηκε έναν αυστριακό ευγενή. Γράφτηκαν πολλές εκδοχές, παρέλασαν αρκετές κυρίες στις οδούς των εικασιών των ειδικών, κι’ ενώ το μουσικό κομμάτι γινόταν όλο και πιο δημοφιλές, η μυστηριώδης «Elise» δεν ανακαλύφθηκε ποτέ.

Μάλιστα πρόσφατα κάποιοι μελετητές κατέληξαν στο συμπέρασμα ότι «Elise» δεν υπήρξε… Κι αν υπήρξε, ο Μπετόβεν δεν την γνώρισε.
Σίγουρα, ο Μπετόβεν, αν δεν είχε πεθάνει πριν από περίπου 200 χρόνια, θα πέθαινε τώρα από τα γέλια παρατηρώντας όλους εκείνους τους ακαδημαϊκούς που αφιέρωσαν την καριέρα τους για να ανακαλύψουν ποια ήταν μια «Elise» που δεν υπήρξε ποτέ.

Επίσης σαν σήμερα…

1521: Ο θαλασσοπόρος-εξερευνητής Φερδινάνδος Μαγγελάνος σκοτώνεται στις Φιλιππίνες από ιθαγενείς.
1805: Μάχη της Ντέρνα, η πρώτη πολεμική επιχείρηση των ΗΠΑ μακριά από την ήπειρό τους.
1864: Πεθαίνει ο αγωνιστής της Ελληνικής Επανάστασης Ιωάννης Μακρυγιάννης.
1894: Σεισμός 7,1 Ρίχτερ σημειώνεται στην περιοχή της Λοκρίδας στην Αταλάντη· ισοπεδώνεται ο Άγιος Κωνσταντίνος Φθιώτιδας· 255 άνθρωποι σκοτώνονται και 3.783 σπίτια καταρρέουν σε 69 οικισμούς, ενώ εκδηλώνεται τσουνάμι ύψους 3 μέτρων.
1941: Στρατεύματα της Βέρμαχτ μπαίνουν στην Αθήνα· Κατοχή!

ειδήσεις τώρασαν σημεραΜπετόβενκλασική μουσική